“ชัยโรจน์ มหาดำรงค์กุล” ได้รับการเชิดชูเกียรติเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (ภาพถ่าย) พุทธศักราช 2568 จากความรักในการถ่ายภาพที่สั่งสมมาตั้งแต่วัยเยาว์ แม้จะสำเร็จการศึกษาด้านวิศวกรรมศาสตร์จากประเทศอังกฤษ และประสบความสำเร็จในฐานะนักธุรกิจ แต่ยังคงมุ่งมั่นศึกษาค้นคว้าและถ่ายภาพอย่างต่อเนื่องกว่า 70 ปี ตั้งแต่ยุคกล้องฟิล์มจนถึงปัจจุบัน ด้วยผลงานแนว “วิจิตรศิลป์” (Pictorial Art) ที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว โดดเด่นด้านการใช้แสงและเงา ถ่ายทอดผ่านภาพบุคคล วิถีชีวิต ภาพวิว ตลอดจนประเพณีและวัฒนธรรม ทำให้ชื่อเสียงของ “ชัยโรจน์”เป็นที่รู้จักในวงการภาพถ่ายทั้งในประเทศและระดับนานาชาติ
“ปัจจุบันการถ่ายภาพที่เป็น Pictorial Art ไม่ค่อยมี ส่วนใหญ่เป็นภาพถ่ายเหตุการณ์ต่าง ๆ ผมอยากให้คนรุ่นลูกรุ่นหลานได้มีโอกาสเห็นแบบเดียวกับที่เราได้เห็น อย่างเช่น ภาพรถราง หรือภาพงานประเพณีวัวเทียมเกวียน หรือภาพนครวัด ในมุมที่เราถ่าย เดี๋ยวนี้ไม่มีช่างแกะสลัก ณ เวลานั้นได้แล้ว และยังมีอีกหลายภาพที่ไม่ได้นำออกสู่สายตาผู้คนเลย” ชัยโรจน์กล่าวถึงเจตนารมณ์ในการเก็บบันทึกเรื่องราวผ่านภาพถ่าย
หัวใจสำคัญในการทำงานของชัยโรจน์คือ “ความเพียรพยายาม” โดยแต่ละภาพได้ผ่านการสร้างสรรค์ทั้งมุมมองและองค์ประกอบอย่างครบถ้วน เช่น ภาพชุดเห็ดป่าที่ใช้เวลาถึง 4 ปีเต็มในการเก็บภาพ ก่อนนำมาจัดแสดงเป็นนิทรรศการ Wild Mushroom Chronicles ขณะที่หนึ่งในภาพประวัติศาสตร์ที่สร้างชื่อเสียงและความประทับใจ คือภาพขบวนพยุหยาตราทางชลมารค เรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์ ในการประชุม APEC ยามค่ำคืน ซึ่งได้รับพระบรมราชานุญาตจากพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ 9) ให้จัดขบวนในช่วงกลางคืน ท่ามกลางช่างภาพชาวไทยและต่างประเทศจำนวนมากที่เข้าร่วมบันทึกภาพ ชัยโรจน์สามารถบันทึกภาพขบวนเรือพระที่นั่งได้อย่างสมบูรณ์แบบ จนกระทรวงการต่างประเทศขอซื้อภาพเพื่อนำไปใช้ ในวาระสำคัญของประเทศ
ตลอดเส้นทางการทำงาน ผลงานของชัยโรจน์ ได้รับรางวัลจากการประกวดทั้งในประเทศและต่างประเทศ อาทิ รางวัลถ้วยพระราชทานชนะเลิศ ประเภทภาพถ่ายดิจิทัล ในการประกวดภาพถ่ายครั้งที่ 1 รวมถึงได้รับการจัดอันดับให้เป็น 1 ใน 10 ช่างภาพระดับโลก (World Top Ten Photographer) ถึง 8 ครั้ง และได้รับรางวัล PSA 5 Stars จากสมาคมภาพถ่ายแห่งอเมริกา (Photographic Society of America) เมื่อ พ.ศ. 2552 นอกจากนี้ ยังได้รับเกียรติติดตามเสด็จฯ เพื่อบันทึกภาพพระราชกรณียกิจในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ในวาระสำคัญต่าง ๆ อีกด้วย
นอกจากการสร้างสรรค์ผลงาน ชัยโรจน์ยังนำประสบการณ์ด้านการถ่ายภาพมาถ่ายทอดให้กับคนรุ่นใหม่ โดยอาสาสอนถ่ายภาพในสถาบันการศึกษาต่าง ๆ รวมถึงนำรายได้จากการประมูลภาพและการจัดงานนิทรรศการมอบให้กับองค์กรการกุศลต่าง ๆ
ด้าน “เกรซ มหาดำรงค์กุล” บุตรสาว เปิดเผยว่า ครอบครัวรู้สึกภาคภูมิใจที่คุณพ่อได้รับคัดเลือกให้เป็นศิลปินแห่งชาติ หลังจากทุ่มเทให้กับการถ่ายภาพมาอย่างยาวนาน“พอทราบข่าวคุณพ่อเองถึงกับกลั้นน้ำตาไว้ไม่อยู่ ลูกๆ ก็ปลื้มปริ่มตามไปด้วย ตอนนี้คุณพ่อยังซึมซับความรู้สึกปลาบปลื้มใจได้อย่างเต็มที่ ยังมีเรี่ยวแรงเดินชมนิทรรศการผลงานของตนเอง และยังสะพายกล้องออกไปถ่ายภาพพอร์ตเทรตให้เพื่อน ๆ อย่างมีความสุข แม้จะอยู่ในวัย 89 ปีแล้วก็ตาม นี่คือเส้นทางชีวิตอันทรงคุณค่า และเป็นความภาคภูมิใจสูงสุดของครอบครัวมหาดำรงค์กุล”