ทบวงการพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ (IAEA) เปิดเผยว่า เกาหลีเหนือสร้างโรงงานเสริมสมรรถนะยูเรเนียมแห่งใหม่ที่ศูนย์นิวเคลียร์ยองเบียน ที่สามารถรองรับชุดคาสเคดเครื่องหมุนเหวี่ยงได้มากถึง 28 ชุด และเริ่มเดินเครื่องอาคารส่วนต่อขยายของโรงงานเสริมสมรรถนะยูเรเนียมที่คังซอนแล้ว
IAEA ระบุในรายงานลงวันที่ 28 ส.ค. ว่า ทางหน่วยงานใช้ภาพถ่ายดาวเทียมและข้อมูลจากแหล่งเปิด (Open Source) รวมถึงภาพที่สื่อทางการเกาหลีเหนือเผยแพร่ เพื่อติดตามความเคลื่อนไหวด้านนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือ เนื่องจาก IAEA ไม่มีเจ้าหน้าที่ตรวจสอบในเกาหลีเหนือมาตั้งแต่ปี 2552
IAEA ระบุว่า โรงงานแห่งใหม่ที่ยองเบียนเป็นอาคาร 2 ชั้น และนับเป็นโรงงานเสริมสมรรถนะยูเรเนียมแห่งที่ 2 ของศูนย์นิวเคลียร์แห่งนี้ โดยได้ข้อมูลจากการเปรียบเทียบภาพที่สื่อทางการเกาหลีเหนือเผยแพร่ระหว่างที่คิม จองอึน ผู้นำเกาหลีเหนือเดินทางไปเยือนเมื่อเดือนมิ.ย. กับภาพถ่ายดาวเทียมช่วงก่อสร้างอาคาร
ภาพดังกล่าวแสดงให้เห็นการติดตั้งชุดคาสเคดเครื่องหมุนเหวี่ยงแก๊สทั้งชั้นบนและชั้นล่างของอาคารหลัก โดย IAEA ประเมินว่า อาคารแห่งนี้สามารถรองรับชุดคาสเคดดังกล่าวได้มากถึง 28 ชุด
นอกจากนี้ IAEA ยังระบุว่า โรงงานเสริมสมรรถนะยูเรเนียมที่คังซอน ใกล้กรุงเปียงยาง เริ่มเดินเครื่องตั้งแต่เดือนม.ค. ภายในอาคารส่วนต่อขยายที่สร้างขึ้นเมื่อปี 2567
ด้านราฟาเอล กรอสซี ผู้อำนวยการใหญ่ IAEA กล่าวว่า การเดินเครื่องโรงงานเสริมสมรรถนะยูเรเนียมที่คังซอนและยองเบียน รวมถึงรายงานการขยายกำลังการผลิตวัสดุนิวเคลียร์เกรดอาวุธของเกาหลีเหนือ เป็นเรื่องที่น่าวิตกอย่างยิ่ง พร้อมระบุว่า การกระทำดังกล่าวละเมิดข้อมติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ
ทั้งนี้ เกาหลีเหนือปฏิเสธอำนาจของ IAEA มาโดยตลอด โดยเมื่อเดือนก.ย. ปีก่อน รัฐบาลเปียงยางระบุว่า สถานะรัฐครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือไม่สามารถย้อนกลับได้ และ IAEA ไม่มีสิทธิตามกฎหมายที่จะแทรกแซงกิจการภายในของรัฐครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ที่อยู่นอกกรอบสนธิสัญญาไม่แพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์ (NPT)
โดย วรวิชญ์ สิทธิวัง/พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต